با اين تفاوت كه احكام عناوين ثانوى در حالات و شرايط استثنايى ثابت‌اند ، از قبيل اضطرار و تقيه ( - - ) تقيه ) كه با وجود پيدايى اضطرار و تقيه ، احكام آنها جارى مىشود و با بر طرف شدن اضطرار و تقيه ، احكام آنها نيز برداشته و احكام عناوين اولى جارى مىگردد ( - - ) حكم واقعى ) . بنابر اين ، عروض عناوين ثانوى موجب برداشته شدن احكام عناوين اولى و ثبوت احكام عناوين ثانوى و رفع عناوين ثانوى موجب ثبوت احكام عناوين اولى مىگردد . عوام عوام : تودهء مردم عادى ، مقابل خواص / غير مجتهد . عنوان عوام بر تودهء مردم عادى كه معمولا از نظر آگاهى ، سواد يا دانش در سطح پايينى قراردارند ، اطلاق مىشود . 1 مراد از عوام در فقه ، مردمانىاند ناآگاه و يا كم اطلاع از مسائل و احكام دينى . عنوان « عامى » در بحث تقليد كاربرد ويژه‌اى دارد و مراد از آن كسى است كه از نظر علمى به رتبهء اجتهاد و استنباط احكام نرسيده است . 2 از آن به مناسبت در باب اجتهاد و تقليد و صلات سخن گفته‌اند . تقليد ( - - ) تقليد ) يا احتياط ( - - ) احتياط ) در احكام شرعى بر عامى [ غير مجتهد ] واجب است و عمل عامى بدون تقليد يا احتياط در صورتى كه با واقع يا فتواى مجتهدى كه بايد از او تقليد مىكرد ، منطبق نباشد ، باطل است . 3 برخى قدما در ترتيب استقرار در صفهاى نماز جماعت بر حسب اولويت گفته‌اند : صاحبان علم و تقوا [ خواص ] به صف نخست سزاوارتر از ديگران‌اند ، پس از آنان به ترتيب ، عوام ، بردگان ، خردسالان و زنان قرار مىگيرند . 4 اقتدا به عوام‌نا آگاه از مسائل و شرايط نماز ، جايز نيست . 5

--> ( 1 ) . كتاب القضاء ( رشتى ) 1 / 276 - 277 ؛ بحوث فقهية هامّة / 259 و 501 - 502 ؛ اصطلاحات الاصول / 124 * ( 2 ) . بحوث فقهية هامّة / 503 - 506 . ( 1 ) . فرهنگ بزرگ سخن * ( 2 ) . القول الرشيد 2 / 355 * ( 3 ) . العروة الوثقى 1 / 13 - 15 و 21 - 22 * ( 4 ) . الكافى فى الفقه / 144 ؛ غنية النزوع / 88 * ( 5 ) . تذكرة الفقهاء 4 / 297 ؛ نهاية الإحكام 2 / 149 .